Дурная слава некаторых сямей ідзе наперадзе іх. Супрацоўнікі інспекцыі па справах непаўналетніх, работнікі сацыяльных служб там – частыя госці. Прычына – амаральны лад жыцця, антысанітарныя ўмовы, скандалы і г. д. …
Танечка, не плач!
Танечцы нядаўна споўнілася два гады. І падораныя кімсьці з родных касцюмчыкі-цацкі цікавілі дзіця менш за ўсё. Галодны погляд шукаў што-небудзь ядомае. Глытаючы пячэнне-цукеркі, дзіця шчаслівымі вачыма пазірала на добрага дзядзьку. У гэты час бацька пачаў разліваць па пяцьдзясят, а амаль п’яная маці толькі здзіўлена пажымала плячыма.
Я не змагла на ўсё гэта глядзець і выбягла на вуліцу. На парозе сутыкнулася з Танінай бабуляй. У гэтай сям’і яна адзіны дарослы, які вядзе цвярозы лад жыцця. «А што ж я магу зрабіць? – Быццам казала мне гэтая жанчына. – І сын п’е, і нявестка. Як жа мне іх абразуміць?»
Я адвярнулася і адышла да калодзежу. Памятаю, упершыню ўбачылаТаню ў царкве разам з бабуляй. Худзенькая, з вялікімі вачыма, дзяўчынка цянула ручкі да бацюшкі і з крыкам прасіла яшчэ кавалачак батона. У той момант я падумала, якая пацешная дзяўчынка, а цяпер зразумела, яна проста была галодная.
«Мне таксама цяжка на ўсё гэта глядзець, – быццам апраўдвалася перада мной гэтая састарэлая жанчына. – Я яе чым магу кармлю, але не так ужо і шмат дазваляе мая пенсія. Пазбавіць б бацьку і маці бацькоўскіх правоў, але мне дзяўчынку таксама не аддадуць: узрост ужо не той».
Сітуацыя здавалася нейкай тупіковай. Дарма зноў разводзіць дыскусію аб тым, як алкаголь ламае жыццё і чалавеку, і яго блізкім. Але п’янства бацькоў стала рэальнасцю і трагедыяй для іх малалетняй дачкі. Няўжо нішто не можа прымусіць гэтую маці ўзяць сябе ў рукі і прывесці ў парадак не толькі сваё жыццё, але і жыццё свайго дзіцяці? Бо тут відавочна, што дапамога неабходная. А як дапамагчы? І ці павінен гэтым хтосьці займацца, калі і ў сваіх сем’ях не заўсёды разбярэшся?
Чорна-белая
статыстыка
У Вілейскім рэгіёне на ўліку знаходзяцца 125 дзяцей з 65 сем’яў, якія знаходзяцца ў сацыяльна небяспечным становішчы, – распавядае Алеся Аляксеева, намеснік начальніка камісіі па справах непаўналетніх Вілейскага райвыканкама. – У параўнанні з аналагічным перыядам 2014 – гэта на парадак менш, тады на ўліку было 151 дзіця з 81 сям’і. З сем’ямі, якія трапілі да нас у «чорны спіс», мы ўвесь час праводзім гутаркі. У асноўным гэта псіхолага-педагагічная дапамога. З выхадам дэкрэта Прэзідэнта № 18 “Аб дадатковых мерах па дзяржаўнай абароне дзяцей у неспрыяльных сем’ях” сітуацыя памянялася ў лепшы бок, – кажа Алеся Сяргееўна. – Гора тат і мам прымушаем уладкавацца на працу і кампенсаваць расходы дзяржаве на ўтрыманне дзетак у прыюце. Дзякуючы дэкрэту мы можам больш дакладна размеркаваць абавязкі паміж усімі зацікаўленымі ведамствамі і выконваць намечаныя мерапрыемствы ў тэрмін. Сёння ў нас ужо адпрацаваная сістэма ранняга выяўлення і ўліку дзяцей, якія маюць патрэбу ў абароне дзяржавы, сфарміраваны механізм вывядзення дзіцяці з сацыяльна небяспечнага становішча. Інфармацыя паступае са школ, ад старэйшын вёсак, ад медыкаў і інспектараў аддзела ўнутраных спраў. Гэта дазваляе ўплываць на сем’і, якія знаходзяцца ў групе рызыкі на ранніх этапах нядобразычлівасці. Пры гэтым да кожнага выпадку падыходзім індывідуальна, з улікам сітуацыі, праблем, якія ўзніклі.
Па словах Алесі Аляксеевай, пазбаўленне бацькоўскіх правоў – зусім крайняя мера, у іх заўсёды ёсць шанц вярнуцца да нармальнага жыцця. І многія вяртаюцца. Дзеля дзяцей. Кідаюць алкаголь, уладкоўваюцца на працу, робяць рамонт у дамах і кватэрах, каб дзеці маглі жыць у нармальных умовах. Сям’ю імкнуцца захаваць да апошняга. Бо канчатковая мэта – не проста бяздумнае адабранне дзяцей, а вывядзенне сям’і з нядобранадзейнага становішча. Дзіцяці заўсёды пераважней жыць у біялагічнай сям’і.
– Калі так здарылася, што дзяцей усё ж забралі ад бацькоў, то ўвесь гэты час мы сочым за ладам жыцця гэтай сям’і. За ёю замацаваны спецыялісты розных службаў нашага аддзела. Яны не толькі праводзяць прафілактычныя гутаркі, прапагандуючы здаровы лад жыцця, але і дапамагаюць бацькам дзяцей пераадолець крызісныя сітуацыі – турбуюцца аб паляпшэнні жыллёвых умоў, аб забеспячэнні дровамі, прадуктамі харчавання. А калі мы пераконваемся, што клімат гэтай сям’і памяняўся ў лепшы бок – вяртаем дзяцей назад, – сцвярджае Алеся Сяргееўна. – Такіх дзяцей, якіх па рашэнні камісіі вярнулі бацькам у сувязі з аздараўленнем абстаноўкі,у гэтым годзе ўжо 10.
Вяртанне
Гісторыі пра Таню ажно сем гадоў. Яе маці-алкагалічка ўсё ж такі змагла ўзяць сябе ў рукі, кінуць піць і вярнуць сабе сваю дачку. Сапраўднай управай на яе тады стаў Дэкрэт № 18. Жанчыну адвезлі ў Мінск на кадзіраванне ад алкагольнай залежнасці, уладкавалі на пастаянную працу ў мясцовае сельгаспрадпрыемства. Гаспадарка дапамагла грашыма. Дом прывялі ў парадак. Сёння сям’я жыве звычайным, нармальным жыццём: жанчына працуе, яе дачка ходзіць у школу. Але гэтая гісторыя хутчэй выключэнне…
Шанц ёсць ва ўсіх
Вярнуцца да нармальнага ладу жыцця цалкам можа атрымацца ў многіх нядобранадзейных бацькоў. Дзяржава гатова дапамагаць, шукаць варыянты працаўладкавання, уладкоўваць дзяцей у спецыялізаваныя ўстановы, даваць новы шанц кожнаму, толькі калі той гатовы яго прыняць. Бо калі нават хоць невялікая колькасць мам і тат, якія, здавалася б, канчаткова страцілі сваю чалавечую і бацькоўскую годнасць, дзякуючы строгім мерам мноства службаў здабудуць яе, то ў некалькіх рабят з’явіцца шанц мець нармальную сям’ю, хай з цяжкім мінулым, але затое паўнацэнную. А гэта не купіш ні за якія грошы.
Кацярына КАРПІК
Дурная слава некаторых сямей ідзе наперадзе іх. Супрацоўнікі інспекцыі па справах непаўналетніх, работнікі сацыяльных служб там – частыя госці. Прычына – амаральны лад жыцця, антысанітарныя ўмовы, скандалы і г. д. …
Танечка, не плач!
Танечцы нядаўна споўнілася два гады. І падораныя кімсьці з родных касцюмчыкі-цацкі цікавілі дзіця менш за ўсё. Галодны погляд шукаў што-небудзь ядомае. Глытаючы пячэнне-цукеркі, дзіця шчаслівымі вачыма пазірала на добрага дзядзьку. У гэты час бацька пачаў разліваць па пяцьдзясят, а амаль п’яная маці толькі здзіўлена пажымала плячыма.
Я не змагла на ўсё гэта глядзець і выбягла на вуліцу. На парозе сутыкнулася з Танінай бабуляй. У гэтай сям’і яна адзіны дарослы, які вядзе цвярозы лад жыцця. «А што ж я магу зрабіць? – Быццам казала мне гэтая жанчына. – І сын п’е, і нявестка. Як жа мне іх абразуміць?»
Я адвярнулася і адышла да калодзежу. Памятаю, упершыню ўбачылаТаню ў царкве разам з бабуляй. Худзенькая, з вялікімі вачыма, дзяўчынка цянула ручкі да бацюшкі і з крыкам прасіла яшчэ кавалачак батона. У той момант я падумала, якая пацешная дзяўчынка, а цяпер зразумела, яна проста была галодная.
«Мне таксама цяжка на ўсё гэта глядзець, – быццам апраўдвалася перада мной гэтая састарэлая жанчына. – Я яе чым магу кармлю, але не так ужо і шмат дазваляе мая пенсія. Пазбавіць б бацьку і маці бацькоўскіх правоў, але мне дзяўчынку таксама не аддадуць: узрост ужо не той».
Сітуацыя здавалася нейкай тупіковай. Дарма зноў разводзіць дыскусію аб тым, як алкаголь ламае жыццё і чалавеку, і яго блізкім. Але п’янства бацькоў стала рэальнасцю і трагедыяй для іх малалетняй дачкі. Няўжо нішто не можа прымусіць гэтую маці ўзяць сябе ў рукі і прывесці ў парадак не толькі сваё жыццё, але і жыццё свайго дзіцяці? Бо тут відавочна, што дапамога неабходная. А як дапамагчы? І ці павінен гэтым хтосьці займацца, калі і ў сваіх сем’ях не заўсёды разбярэшся?
Чорна-белая
статыстыка
У Вілейскім рэгіёне на ўліку знаходзяцца 125 дзяцей з 65 сем’яў, якія знаходзяцца ў сацыяльна небяспечным становішчы, – распавядае Алеся Аляксеева, намеснік начальніка камісіі па справах непаўналетніх Вілейскага райвыканкама. – У параўнанні з аналагічным перыядам 2014 – гэта на парадак менш, тады на ўліку было 151 дзіця з 81 сям’і. З сем’ямі, якія трапілі да нас у «чорны спіс», мы ўвесь час праводзім гутаркі. У асноўным гэта псіхолага-педагагічная дапамога. З выхадам дэкрэта Прэзідэнта № 18 “Аб дадатковых мерах па дзяржаўнай абароне дзяцей у неспрыяльных сем’ях” сітуацыя памянялася ў лепшы бок, – кажа Алеся Сяргееўна. – Гора тат і мам прымушаем уладкавацца на працу і кампенсаваць расходы дзяржаве на ўтрыманне дзетак у прыюце. Дзякуючы дэкрэту мы можам больш дакладна размеркаваць абавязкі паміж усімі зацікаўленымі ведамствамі і выконваць намечаныя мерапрыемствы ў тэрмін. Сёння ў нас ужо адпрацаваная сістэма ранняга выяўлення і ўліку дзяцей, якія маюць патрэбу ў абароне дзяржавы, сфарміраваны механізм вывядзення дзіцяці з сацыяльна небяспечнага становішча. Інфармацыя паступае са школ, ад старэйшын вёсак, ад медыкаў і інспектараў аддзела ўнутраных спраў. Гэта дазваляе ўплываць на сем’і, якія знаходзяцца ў групе рызыкі на ранніх этапах нядобразычлівасці. Пры гэтым да кожнага выпадку падыходзім індывідуальна, з улікам сітуацыі, праблем, якія ўзніклі.
Па словах Алесі Аляксеевай, пазбаўленне бацькоўскіх правоў – зусім крайняя мера, у іх заўсёды ёсць шанц вярнуцца да нармальнага жыцця. І многія вяртаюцца. Дзеля дзяцей. Кідаюць алкаголь, уладкоўваюцца на працу, робяць рамонт у дамах і кватэрах, каб дзеці маглі жыць у нармальных умовах. Сям’ю імкнуцца захаваць да апошняга. Бо канчатковая мэта – не проста бяздумнае адабранне дзяцей, а вывядзенне сям’і з нядобранадзейнага становішча. Дзіцяці заўсёды пераважней жыць у біялагічнай сям’і.
– Калі так здарылася, што дзяцей усё ж забралі ад бацькоў, то ўвесь гэты час мы сочым за ладам жыцця гэтай сям’і. За ёю замацаваны спецыялісты розных службаў нашага аддзела. Яны не толькі праводзяць прафілактычныя гутаркі, прапагандуючы здаровы лад жыцця, але і дапамагаюць бацькам дзяцей пераадолець крызісныя сітуацыі – турбуюцца аб паляпшэнні жыллёвых умоў, аб забеспячэнні дровамі, прадуктамі харчавання. А калі мы пераконваемся, што клімат гэтай сям’і памяняўся ў лепшы бок – вяртаем дзяцей назад, – сцвярджае Алеся Сяргееўна. – Такіх дзяцей, якіх па рашэнні камісіі вярнулі бацькам у сувязі з аздараўленнем абстаноўкі,у гэтым годзе ўжо 10.
Вяртанне
Гісторыі пра Таню ажно сем гадоў. Яе маці-алкагалічка ўсё ж такі змагла ўзяць сябе ў рукі, кінуць піць і вярнуць сабе сваю дачку. Сапраўднай управай на яе тады стаў Дэкрэт № 18. Жанчыну адвезлі ў Мінск на кадзіраванне ад алкагольнай залежнасці, уладкавалі на пастаянную працу ў мясцовае сельгаспрадпрыемства. Гаспадарка дапамагла грашыма. Дом прывялі ў парадак. Сёння сям’я жыве звычайным, нармальным жыццём: жанчына працуе, яе дачка ходзіць у школу. Але гэтая гісторыя хутчэй выключэнне…
Шанц ёсць ва ўсіх
Вярнуцца да нармальнага ладу жыцця цалкам можа атрымацца ў многіх нядобранадзейных бацькоў. Дзяржава гатова дапамагаць, шукаць варыянты працаўладкавання, уладкоўваць дзяцей у спецыялізаваныя ўстановы, даваць новы шанц кожнаму, толькі калі той гатовы яго прыняць. Бо калі нават хоць невялікая колькасць мам і тат, якія, здавалася б, канчаткова страцілі сваю чалавечую і бацькоўскую годнасць, дзякуючы строгім мерам мноства службаў здабудуць яе, то ў некалькіх рабят з’явіцца шанц мець нармальную сям’ю, хай з цяжкім мінулым, але затое паўнацэнную. А гэта не купіш ні за якія грошы.
Кацярына КАРПІК
Полная перепечатка текста и фотографий без письменного согласия главного редактора "Шлях перамогі" запрещена. Частичное цитирование разрешено при наличии гиперссылки | Условия использования материалов
