Наш край заўсёды славіўся павагай да сваіх славутых землякоў, і гэтыя выхадныя не сталі выключэннем. У нядзелю, 18 кастрычніка, вучоныя і студэнты гістарычнага факультэта БДПУ імя Максіма Танка ў чарговы раз наведалі Ільяншчыну, радзіму Адама Антонавіча Грымаця, імя якога носіць Ільянская сярэдняя школа. Візіт мінчан быў прымеркаваны да 88-годдзя з дня нараджэння нашага знакамітага земляка, адметнага беларускага вучонага і педагога, якое адзначалася напярэдадні.
Па шматгадовай традыцыі важнымі пунктамі маршруту памяці сталі мясцовыя святыні, касцёл Найсвяцейшага Сэрца Езуса і храм святога прарока Іліі, школа і месца спачыну навукоўца.
Пры ўваходзе ў касцёл мінскіх гасцей сустрэлі таленавітыя экскурсаводы Ільянскай сярэдняй школы Дзіяна Ерашонак, Алена Кандрашова, Ганна і Кацярына Барташэвічы. Яны захапляльна пазнаёмілі прысутных з багатай гісторыяй самога аграгарадка Ілья. Затым юныя даследчыцы запрасілі гасцей у храм, які ўнесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь, і правялі там падрабязную экскурсію.
Каля варот царквы святога прарока Іліі гасцей гасцінна сустрэла прыхаджанка Зоя Кіпель, якая цёпла падзякавала сталічным калегам за шчырую адданасць памяці Адама Антонавіча. У храме перад гасцямі выступіў настаяцель айцец Андрэй. Ён распавёў дзіўную гісторыю Ільінскай царквы і раскрыў мастацтвазнаўчую таямніцу яе галоўнага вобраза — унікальнай іконы Выдрапускай Божай Маці «Адзігітрыя», напісанай яшчэ ў 1732 годзе. Айцец Андрэй заклікаў студэнтаў універсітэта часцей звяртацца да даследавання родных святынь, гісторыя якіх захоўвае яшчэ шмат таямніц.
На заканчэнне візіту мінскія госці паставілі свечкі за здароўе сваіх блізкіх, пакінулі запіскі і падзякавалі гаспадарам за цёплы прыём.
Нагадаем, што наша Ільянская сярэдняя школа з гонарам носіць імя прафесара А.А. Грымаця, і гэты святочны візіт стаў важнай часткай ушанавання яго памяці. Сустрэча прайшла ў атмасферы сапраўднай прыязнасці і гасціннасці. Дацэнт кафедры педагогікі БДПУ Лідзія Аляксандраўна Казінец (вучаніца Адама Антонавіча Грымаця, арганізатар мерапрыемства) расказала пра жыццёвы і творчы шлях вядомага вучонага, паказала фотаздымкі з сямейнага альбома.
«Для нашых студэнтаў такія паездкі — гэта не проста экскурсія, а сапраўдны ўрок жывой гісторыі і патрыятызму, — адзначыла Лідзія Аляксандраўна. — Мы глыбока крануты тым, як цёпла і беражліва на ільянскай зямлі захоўваюць памяць пра Адама Антонавіча. Гэта атмасфера гасціннасці і шчырасці пакідае глыбокі след у сэрцы кожнага маладога чалавека».
Словы ўдзячнасці і надзеі на будучыню выказала і дырэктар навучальнай установы:
«Для нашай школы сустрэча сталічных гасцей — заўсёды вялікі гонар і хвалюючая падзея, — падкрэсліла Святлана Міхайлаўна Сафонцава, дырэктар школы. — Вельмі радасна бачыць, што сучасная моладзь шчыра цікавіцца спадчынай свайго славутага земляка. Такія сустрэчы натхняюць нашых вучняў вывучаць гісторыю роднага краю, нараджаюць новыя сумесныя ідэі і дапамагаюць ганарыцца сваёй малой радзімай».
Святлана Міхайлаўна запрасіла гасцей наведаць школьныя народныя музеі «Вілейшчына літаратурная» і «Ільянскія далягляды». Госці былі прыемна здзіўлены і ўражаны наяўнасцю ў музеях цікавых экспанатаў, а менавіта пісем і кніг з аўтографамі Максіма Танка, імя якога носіць іх навучальная ўстанова. У сваю чаргу навукоўцы папоўнілі раздзел экспазіцыі, прысвечаны А.А. Грымацю, новымі матэрыяламі.
Фінальнай і самай хвалюючай часткай мерапрыемства стала наведванне мясцовых могілак у Ільі, дзе пахаваны Адам Антонавіч Грымаць. Удзельнікі дэлегацыі ўсклалі кветкі да магілы Настаўніка і вучонага, ушанаваўшы яго памяць хвілінай маўчання.
Сёння і гаспадары, і госці шчыра спадзяюцца на новыя сустрэчы, якія ўжо даўно сталі добрай і неабходнай традыцыяй. Наперадзе ў школы яшчэ шмат планаў і задум па далейшым даследаванні і ўшанаванні памяці свайго славутага земляка. Гэта важная праца па захаванні спадчыны навукоўца будзе працягвацца, дапамагаючы выхоўваць маладое пакаленне на прыкладзе жыцця і дасягненняў вялікага беларускага педагога.
Аксана ШУШКЕВІЧ, кіраўнік музея «Вілейшчына літаратурная»
